Cách Tính Thuế Thu Nhập Cá Nhân 2026: Công Thức & Ví Dụ

Q: Giảm trừ gia cảnh có bắt buộc đăng ký không?

Giảm trừ bản thân (15.500.000 VNĐ/tháng) được tính mặc định cho người nộp thuế có thu nhập từ tiền lương, tiền công tại 01 nơi duy nhất trong cùng thời điểm theo quy định hiện hành. Giảm trừ người phụ thuộc (6.200.000 VNĐ/người/tháng) bắt buộc phải đăng ký với cơ quan thuế hoặc qua công ty chi trả thu nhập thì mới được tính.

Q: Lương Gross và Net khác nhau thế nào khi tính thuế?

Lương Gross là tổng thu nhập trước khi trừ bảo hiểm và thuế. Lương Net là số tiền thực nhận sau khi đã trừ bảo hiểm bắt buộc (10,5%) và thuế TNCN. Net = Gross − Bảo hiểm bắt buộc − Thuế TNCN.

Cách tính thuế thu nhập cá nhân 2026 Công thức, biểu thuế 5 bậc & ví dụ chi tiết — Hoạch định Tài chính Cá nhân FIDT — Cách tính thuế thu nhập cá nhân 2026 Công thức, biểu thuế 5 bậc & ví dụ chi tiết: Hướng dẫn cách tính thuế thu nhập cá nhân từ lương theo Luật 109/2025/QH15: công thức 4 bước, biểu thuế lũy tiến 5 bậc, giảm trừ gia cảnh, ví dụ minh họa và bảng tra cứu theo từng mốc lương.

1. Công thức tính thuế thu nhập cá nhân từ lương

Thuế TNCN đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công tại Việt Nam được tính theo 4 bước tuần tự:

Bước 1 — Trừ bảo hiểm bắt buộc:
Thu nhập chịu thuế = Lương Gross − Bảo hiểm bắt buộc (BHXH + BHYT + BHTN, tổng tỷ lệ 10,5% đối với lao động Việt Nam, có trần đóng tối đa theo quy định).
Bước 2 — Trừ giảm trừ gia cảnh:
Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế − Giảm trừ bản thân (15.500.000 VNĐ/tháng, tính mặc định cho bản thân người nộp thuế tại 01 nơi chi trả thu nhập) − Giảm trừ người phụ thuộc (6.200.000 VNĐ/người/tháng, phải đăng ký).
Bước 3 — Áp biểu thuế lũy tiến 5 bậc:
Phần thu nhập tính thuế nằm ở bậc nào thì chịu thuế suất của bậc đó, tính lũy tiến từng phần (không phải cả khoản thu nhập bị áp 1 mức thuế suất cao nhất).
Bước 4 — Cộng thuế từng bậc:
Tổng thuế TNCN phải nộp = tổng số thuế tính được ở mỗi bậc mà thu nhập tính thuế đi qua.

2. Biểu thuế lũy tiến 5 bậc 2026 (Luật 109/2025/QH15)

Từ ngày 01/01/2026, biểu thuế TNCN rút gọn từ 7 bậc xuống còn 5 bậc:

Bậc	Thu nhập tính thuế/tháng	Thuế suất
Bậc 1	Đến 10 triệu VNĐ	5%
Bậc 2	Trên 10 - 30 triệu VNĐ	10%
Bậc 3	Trên 30 - 60 triệu VNĐ	20%
Bậc 4	Trên 60 - 100 triệu VNĐ	30%
Bậc 5	Trên 100 triệu VNĐ	35%

📌 Cơ sở tính Bảo hiểm bắt buộc (10,5%) áp dụng thống nhất cho bảng trên: Giả định đóng bảo hiểm trên 100% lương Gross tại Vùng I, trong đó: BHXH (8%) + BHYT (1,5%) = 9,5% khống chế trần tối đa 20 lần lương cơ sở (20 × 2.530.000đ = 50.600.000 VNĐ/tháng theo Nghị định 161/2026/NĐ-CP, tức tối đa 4.807.000 VNĐ/tháng); BHTN (1%) khống chế trần tối đa 20 lần lương tối thiểu Vùng I (20 × 5.310.000đ = 106.200.000 VNĐ/tháng, tức tối đa 1.062.000 VNĐ/tháng). Tổng mức trích bảo hiểm bắt buộc tối đa = 5.869.000 VNĐ/tháng.

💡 So với luật cũ (áp dụng đến hết 2025)

Luật cũ có 7 bậc, giảm trừ bản thân chỉ 11 triệu và giảm trừ người phụ thuộc 4,4 triệu/người. Luật mới tăng cả 2 mức giảm trừ và rút gọn số bậc, giúp phần lớn người lao động đóng thuế thấp hơn. Xem so sánh đầy đủ tại bài so sánh biểu thuế cũ vs mới.

3. Giảm trừ gia cảnh — yếu tố quyết định số thuế phải nộp

Giảm trừ gia cảnh gồm 2 phần: giảm trừ bản thân (15.500.000 VNĐ/tháng, được tính mặc định cho bản thân người nộp thuế tại 01 nơi chi trả thu nhập theo quy định) và giảm trừ người phụ thuộc (6.200.000 VNĐ/người/tháng, chỉ được tính sau khi đã đăng ký với cơ quan thuế hoặc qua công ty chi trả thu nhập).

Càng nhiều người phụ thuộc hợp lệ được đăng ký đúng, thu nhập tính thuế càng giảm — kéo theo số thuế phải nộp giảm đáng kể, đặc biệt với người đang ở ranh giới giữa 2 bậc thuế liền kề. Xem đầy đủ điều kiện, mức mới nhất và cách đăng ký tại bài Giảm trừ gia cảnh là gì? Nếu chưa tra được mã số thuế của người phụ thuộc đã đăng ký, xem hướng dẫn tra cứu mã số thuế người phụ thuộc.

4. Ví dụ minh họa: tính thuế cho lương Gross 40 triệu

Áp dụng đúng 4 bước ở trên cho trường hợp lương Gross 40 triệu/tháng, không có người phụ thuộc:

Bảo hiểm bắt buộc: 40.000.000 × 10,5% = 4.200.000 VNĐ
Giảm trừ gia cảnh: Bản thân 15.500.000 VNĐ · NPT (0 người) 0 VNĐ
Thu nhập tính thuế: 40.000.000 − 4.200.000 − 15.500.000 = 20.300.000 VNĐ
Tính thuế lũy tiến:
• Bậc 1 (5%): 10.000.000 × 5% = 500.000 VNĐ
• Bậc 2 (10%): phần vượt (10.300.000 VNĐ) × 10% = 1.030.000 VNĐ
Tổng thuế: 1.530.000 VNĐ/tháng · Net thực nhận: 34.270.000 VNĐ

📌 Công cụ tính toán & Dịch vụ tham khảo

🧮 Muốn tính theo lương và số NPT của bạn?

Dùng máy tính đầy đủ, nhập thu nhập và người phụ thuộc thực tế để ra kết quả ước tính theo giả định đã ghi (cần đối chiếu văn bản hiện hành khi quyết toán).

Dùng Máy tính Thuế TNCN →

5. Bảng tra cứu nhanh theo mốc lương phổ biến

Không có người phụ thuộc, nhân viên chính thức đóng BHXH đầy đủ. Bấm vào từng dòng để xem bảng chi tiết đầy đủ (có/không NPT) và chiến lược tối ưu cho từng mốc lương:

Lương Gross/tháng	Thuế TNCN phải nộp	Lương Net thực nhận
20 triệu	120.000 VNĐ	17.780.000 VNĐ
30 triệu	635.000 VNĐ	26.215.000 VNĐ
40 triệu	1.530.000 VNĐ	34.270.000 VNĐ
50 triệu	2.425.000 VNĐ	42.325.000 VNĐ
60 triệu	4.318.600 VNĐ	50.274.400 VNĐ
80 triệu	8.278.600 VNĐ	66.114.400 VNĐ
100 triệu	14.107.900 VNĐ	80.085.100 VNĐ
150 triệu	30.520.850 VNĐ	113.610.150 VNĐ

6. Câu hỏi thường gặp

Thuế thu nhập cá nhân tính như thế nào?

Thuế TNCN tính theo 4 bước: (1) lấy thu nhập Gross trừ bảo hiểm bắt buộc (10,5%) ra thu nhập chịu thuế, (2) trừ tiếp giảm trừ gia cảnh (bản thân 15.500.000 VNĐ và người phụ thuộc 6.200.000 VNĐ/người) ra thu nhập tính thuế, (3) áp biểu thuế lũy tiến 5 bậc (5%-35%) theo Luật 109/2025/QH15, (4) cộng thuế từng bậc ra tổng thuế phải nộp.

Công thức tính thuế TNCN 2026 là gì?

Thu nhập tính thuế = Thu nhập Gross − Bảo hiểm bắt buộc − Giảm trừ gia cảnh (bản thân + người phụ thuộc). Sau đó áp biểu thuế lũy tiến 5 bậc: Bậc 1 (đến 10 triệu) 5%, Bậc 2 (trên 10-30 triệu) 10%, Bậc 3 (trên 30-60 triệu) 20%, Bậc 4 (trên 60-100 triệu) 30%, Bậc 5 (trên 100 triệu) 35%.

Thu nhập bao nhiêu thì phải đóng thuế TNCN?

Với người không có người phụ thuộc, thu nhập Gross khoảng trên 17,3 triệu VNĐ/tháng bắt đầu phát sinh thuế (sau khi trừ bảo hiểm bắt buộc và giảm trừ bản thân 15,5 triệu). Có người phụ thuộc thì ngưỡng này cao hơn tương ứng 6,2 triệu VNĐ cho mỗi người.

Giảm trừ gia cảnh có bắt buộc đăng ký không?

Giảm trừ bản thân được tính mặc định cho người nộp thuế tại 01 nơi chi trả thu nhập theo quy định. Giảm trừ người phụ thuộc bắt buộc phải đăng ký với cơ quan thuế hoặc qua công ty chi trả thu nhập thì mới được tính — xem chi tiết tại bài giảm trừ gia cảnh là gì.

Lương Gross và Net khác nhau thế nào khi tính thuế?

Net = Gross − Bảo hiểm bắt buộc (10,5%) − Thuế TNCN. Lương Gross là số ghi trên hợp đồng, Net là số tiền thực nhận vào tài khoản.

Có công cụ tính thuế TNCN online chính xác không?

Có, site có bảng tính chi tiết theo từng mốc lương phổ biến (20-150 triệu) và máy tính đầy đủ tại Bộ công cụ thuế TNCN 2026, cho phép nhập số người phụ thuộc và các khoản giảm trừ khác để ra kết quả ước tính theo giả định đã nhập (cần đối chiếu văn bản pháp luật hiện hành khi quyết toán thực tế).

← Bộ công cụ thuế TNCN 2026 So sánh biểu thuế cũ vs mới →

📚 Nguồn tham khảo & Cơ sở pháp lý:

Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 & Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 - Biểu thuế lũy tiến 5 bậc và mức giảm trừ gia cảnh 15,5 triệu / 6,2 triệu đồng
Thông tư 111/2013/TT-BTC - Hướng dẫn thực hiện Luật Thuế thu nhập cá nhân
Tổng cục Thuế (GDT) - Cổng thông tin điện tử hướng dẫn quyết toán thuế thu nhập cá nhân

Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Nội dung trên nguyenngocung.com mang tính giáo dục và tham khảo, được tổng hợp từ dữ liệu thị trường và kinh nghiệm thực tiễn hoạch định tài chính. Đây không phải lời khuyên đầu tư cá nhân và không thay thế tư vấn cá nhân trực tiếp từ nhà hoạch định tài chính hoặc đơn vị tư vấn pháp lý, thuế độc lập. Hiệu suất trong quá khứ không đảm bảo kết quả trong tương lai.

Cách tính thuế thu nhập cá nhân 2026Công thức, biểu thuế 5 bậc & ví dụ chi tiết