Khi bạn phát sinh bất kỳ nguồn thu nhập nào ngoài tiền lương cố định, việc nắm rõ tỷ lệ khấu trừ tại nguồn giúp bạn ước lượng chính xác dòng tiền thực nhận (Net), chủ động lập ngân sách và chuẩn bị hồ sơ quyết toán cuối năm đúng luật, tránh hoàn toàn các khoản phạt hành chính chậm nộp.
1. Bảng tra tổng hợp tỷ lệ khấu trừ thuế tại nguồn 2026
Dưới đây là bảng tổng hợp đầy đủ các sắc thuế khấu trừ tại nguồn và thuế suất chuyển nhượng áp dụng cho cá nhân cư trú tại Việt Nam trong năm 2026:
| Danh mục thu nhập | Tỷ lệ khấu trừ tại nguồn | Cơ sở tính thuế | Căn cứ pháp lý & Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Tiền lương, tiền công (HĐLD ≥ 3 tháng) | Lũy tiến từng phần (5% - 35%) | Thu nhập tính thuế | Trừ giảm trừ bản thân 15.5tr/tháng, NPT 6.2tr/tháng. Biểu lũy tiến 5 bậc Luật 109/2025/QH15. |
| Thu nhập vãng lai, freelance (HĐ < 3 tháng / không HĐ) | Phẳng 10% | Tổng doanh thu nhận | Áp dụng đối với các khoản chi trả từ 2 triệu đồng/lần trở lên. |
| Người nước ngoài không cư trú | Phẳng 20% | Thu nhập chịu thuế | Tính trực tiếp trên tiền lương, tiền công không qua giảm trừ gia cảnh. |
| Cổ tức tiền mặt (Đầu tư vốn) | Phẳng 5% | Số cổ tức công bố | Khấu trừ tự động trước khi chuyển vào tài khoản chứng khoán của cá nhân. |
| Chuyển nhượng chứng khoán (Cổ phiếu, ETF, CW) | Phẳng 0.1% | Giá trị bán thực tế | Khấu trừ tự động tại thời điểm khớp lệnh bán. Lỗ vẫn phải nộp. |
| Chuyển nhượng vốn góp (Công ty TNHH) | Phẳng 20% | Lợi nhuận chênh lệch | Giá bán thực tế trừ giá mua gốc và chi phí hợp lý. Rủi ro ấn định giá. |
| Chuyển nhượng Bất động sản (Mua bán) | Phẳng 2% | Giá chuyển nhượng | Tính theo giá trên hợp đồng công chứng hoặc bảng giá đất nhà nước nếu cao hơn. |
| Cho thuê Bất động sản (Căn hộ, nhà, xưởng) | Phẳng 10% (5% GTGT + 5% TNCN) | Tổng doanh thu cho thuê | Chỉ áp dụng nếu tổng doanh thu cho thuê năm > 1 tỷ đồng (Nghị định 141/2026/NĐ-CP). GTGT 5% trên tổng, TNCN 5% trên phần vượt 1 tỷ. |
| Thừa kế, quà tặng (nhận từ người ngoài) | Phẳng 10% | Phần vượt 10 triệu đồng | Áp dụng khi nhận thừa kế, quà tặng là BĐS, chứng khoán, vốn góp, ô tô... |
| Trúng thưởng (Xổ số, khuyến mại) | Phẳng 10% | Phần vượt 20 triệu đồng |
2. Chi tiết sắc thuế Tiền lương & Tiền công (HĐLD từ 3 tháng trở lên)
Từ năm 2026, Biểu lũy tiến từng phần cải cách từ 7 bậc xuống còn 5 bậc theo quy định tại Luật 109/2025/QH15. Điều này giúp giảm đáng kể gánh nặng thuế cho người lao động có mức lương trung bình khá.
| Bậc thuế | Thu nhập tính thuế tháng | Thuế suất | Cách tính nhanh số thuế phải nộp |
|---|---|---|---|
| Bậc 1 | Đến 10 triệu VNĐ | 5% | = 5% × Thu nhập tính thuế |
| Bậc 2 | Trên 10 triệu đến 30 triệu VNĐ | 10% | = 10% × Thu nhập tính thuế − 500.000 VNĐ |
| Bậc 3 | Trên 30 triệu đến 60 triệu VNĐ | 20% | = 20% × Thu nhập tính thuế − 3.500.000 VNĐ |
| Bậc 4 | Trên 60 triệu đến 100 triệu VNĐ | 30% | = 30% × Thu nhập tính thuế − 9.500.000 VNĐ |
| Bậc 5 | Trên 100 triệu VNĐ | 35% | = 35% × Thu nhập tính thuế − 14.500.000 VNĐ |
Thu nhập tính thuế = Tổng thu nhập gộp − Các khoản miễn thuế (phụ cấp xăng xe, ăn ca...) − Bảo hiểm bắt buộc (tối đa 10.5% lương gộp, trần 5.438.000 VNĐ/tháng) − Giảm trừ bản thân (15,5 triệu VNĐ/tháng) − Giảm trừ người phụ thuộc (6,2 triệu VNĐ/tháng/người).
3. Thu nhập Vãng lai, Freelance & Bản cam kết nộp thuế 08/CK-TNCN
Đối với các khoản thu nhập vãng lai có giá trị từ 2 triệu đồng/lần trở lên, cơ quan thuế quy định bên chi trả phải tạm khấu trừ phẳng 10% thuế tại nguồn.
Chị Hà - một chuyên gia thiết kế UI/UX độc lập tại Hà Nội, nhận thực hiện một dự án thiết kế sản phẩm với thù lao hợp đồng trọn gói là 50.000.000 VNĐ.
1. Khi chi trả thù lao:
- Doanh nghiệp chi trả có nghĩa vụ trích nộp ngay 10% thuế TNCN tại nguồn: 50.000.000 VNĐ × 10% = 5.000.000 VNĐ vào ngân sách nhà nước.
- Chị Hà thực nhận số tiền (Net): 50.000.000 − 5.000.000 = 45.000.000 VNĐ.
- Doanh nghiệp chi trả bắt buộc phải cấp cho chị Hà Chứng từ khấu trừ thuế TNCN điện tử ghi nhận số thuế đã khấu trừ 5.000.000 VNĐ.
- Nếu tổng thu nhập cả năm của chị Hà (sau khi trừ các khoản giảm trừ gia cảnh) chưa tới mức phải nộp thuế, chị sẽ được cơ quan thuế hoàn trả 100% số tiền 5.000.000 VNĐ đã nộp thừa.
- Nếu chị Hà ước tính cả năm chỉ có duy nhất nguồn thu nhập này và tổng thu nhập chịu thuế sau giảm trừ bản thân chưa đến mức phải nộp thuế, chị có thể nộp Bản cam kết Mẫu 08/CK-TNCN cho doanh nghiệp ngay lúc ký hợp đồng để được nhận trọn vẹn 50.000.000 VNĐ mà không bị trích khấu trừ 10%.
- Cá nhân bắt buộc phải có mã số thuế cá nhân đăng ký tại thời điểm cam kết.
- Ước tính tổng thu nhập của cá nhân sau khi trừ các khoản giảm trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế.
- Bạn chỉ được cam kết nếu chỉ có duy nhất 1 nguồn thu nhập chịu thuế vãng lai. Nếu trong năm bạn có thu nhập tại 2 nơi trở lên (ví dụ: có lương công ty và nhận thêm dự án bên ngoài), cam kết này hoàn toàn không hợp lệ. Nếu cố tình làm sai, bạn sẽ bị truy thu thuế và chịu phạt chậm nộp khi quyết toán năm.
4. Sắc thuế đặc thù: Cổ tức, Chứng khoán & Bất động sản
① Đầu tư chứng khoán
Hiện hành năm 2026, thuế bán chứng khoán là 0.1% trên giá trị chuyển nhượng (tính phẳng trên tổng số tiền khớp lệnh bán), bất kể giao dịch đó của bạn lãi hay lỗ. Cổ tức bằng tiền mặt bị khấu trừ phẳng 5% tại nguồn.
Một điểm tối ưu rất lớn đối với nhà đầu tư cá nhân là việc tham gia tích sản thông qua Quỹ mở cổ phiếu/trái phiếu (như VESAF, DCDS, TCBF). Khi thực hiện bán chứng chỉ quỹ mở trực tiếp lại cho công ty quản lý quỹ, bạn được hưởng mức thuế chuyển nhượng ưu đãi 0% khi thời gian nắm giữ từ 2 năm (24 tháng) trở lên; trường hợp nắm giữ dưới 2 năm vẫn chịu mức thuế 0.1% trên giá trị bán, giúp tối ưu hóa thặng dư đầu tư dài hạn.
② Bất động sản & Thuế cho thuê nhà
Thuế chuyển nhượng bất động sản (khi mua bán nhà đất) được tính ở mức cố định 2% trên giá trị chuyển nhượng được ghi nhận trên hợp đồng công chứng (hoặc theo bảng giá đất của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định nếu giá hợp đồng thấp hơn).
Đối với hoạt động cho thuê nhà, theo Nghị định 141/2026/NĐ-CP áp dụng từ 2026:
- Doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm: Miễn hoàn toàn thuế GTGT và thuế TNCN (nhưng vẫn phải làm thủ tục kê khai tờ khai Mẫu 01/BĐS trên eTax để cơ quan thuế kiểm soát doanh thu).
- Doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên: Bắt buộc đóng 10% tổng doanh thu (gồm 5% GTGT + 5% TNCN).
Tìm hiểu chi tiết cơ chế quyết toán thuế TNCN khi làm nhiều nơi hoặc hướng dẫn kê khai quyết toán online trên ứng dụng di động eTax Mobile.
Thuế làm nhiều nơi cùng lúc → Hướng dẫn eTax Mobile →Các câu hỏi thường gặp về khấu trừ thuế tại nguồn
Không. Khi nhận cổ tức bằng cổ phiếu hoặc cổ phiếu thưởng, bạn chưa bị khấu trừ thuế TNCN ngay lập tức. Thuế TNCN 5% đối với phần cổ tức này chỉ phát sinh và bị khấu trừ khi bạn thực hiện bán (chuyển nhượng) số cổ phiếu đó trên thị trường chứng khoán.
Đối với khoản thu nhập vãng lai dưới 2 triệu đồng/lần, bên chi trả thu nhập không có nghĩa vụ khấu trừ 10% tại nguồn. Tuy nhiên, về mặt nguyên tắc kê khai, nếu tổng thu nhập chịu thuế của bạn trong năm vượt quá mức giảm trừ gia cảnh, bạn vẫn có nghĩa vụ tự khai báo và nộp thuế khi thực hiện tờ khai quyết toán thuế cuối năm.
Thuế TNCN từ chuyển nhượng vốn góp công ty TNHH được tính ở mức phẳng 20% trên thu nhập chịu thuế (bằng giá chuyển nhượng thực tế trừ đi giá mua gốc của phần vốn góp và các chi phí hợp lý phát sinh liên quan). Cần lưu ý rủi ro bị cơ quan thuế ấn định giá chuyển nhượng dựa trên giá trị sổ sách của doanh nghiệp tại thời điểm chuyển nhượng.